{"id":56549,"date":"2024-04-17T19:34:46","date_gmt":"2024-04-17T17:34:46","guid":{"rendered":"https:\/\/ppu.gov.ua\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/"},"modified":"2024-04-24T20:45:11","modified_gmt":"2024-04-24T18:45:11","slug":"86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii","status":"publish","type":"press-center","link":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/","title":{"rendered":"86 y\u0131l evelsi sovet akimiyeti q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131 qur\u015fun\u011fa tizdi"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aprelni\u00f1 17-nde Ukrayina 1937-1938 seneleri Sovetler Birligini\u00f1 B\u00fcy\u00fck teror\u0131 devrinde \u00f6ld\u00fcrilgen q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131\u00f1 hat\u0131ras\u0131n\u0131 a\u00f1a. Ayn\u0131 bu k\u00fcn 1938 senesi, diktator \u0130osif Stalinni\u00f1 emrinen 36 q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131s\u0131 qur\u015fun\u011fa tizildi. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">1938 senesi martn\u0131\u00f1 5-nde Stalin safa\u015flar\u0131nen birlikte 60 ki\u015fiden ibaret ol\u011fan &#8220;qur\u015fun cedvelini&#8221; tizdi, o cevdeldeki 41 insan &#8211; q\u0131r\u0131mtatar\u0131 edi. Sovet akimiyetini\u00f1 emrinen &#8211; NKVD-ni\u00f1 30 iy\u00fcl 1937 s. \u00e7\u0131qar\u0131l\u011fan \u2116 00447 &#8220;Sab\u0131q kulaklar, cinayet\u00e7iler ve ba\u015fqa sovetlerge qar\u015f\u0131 elementlerni repressiyalar\u011fa o\u011fratuv aqq\u0131nda&#8221; qarar\u0131na k\u00f6re olar ya \u00f6ld\u00fcrilecek, ya da uzun m\u00fcddetke apiske at\u0131lacaq edi. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Umumen B\u00fcy\u00fck teror vaqt\u0131nda Ukraina \u015euralar Sotsialistik Cumhuriyeti topraqlar\u0131nda, tarih\u00e7ilerni\u00f1 esaplar\u0131na k\u00f6re, 200 000 yaq\u0131n insan mahk\u00fcm etildi, olardan \u00fc\u00e7te ekisi &#8211; qur\u015fun\u011fa tizildi. Qal\u011fanlar\u0131 ise apislerge ve lagerlerge yiberildi. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">1938 senesi aprelni\u00f1 17-nde Aqmescitte ol\u0131p ke\u00e7ken SSCB Yuqar\u0131 mahkemesini\u00f1 arbiy kollegiyas\u0131n\u0131\u00f1 q\u0131r\u0131mtatarlar\u011fa ba\u011f\u0131\u015flan\u011fan k\u00f6\u00e7me topla\u015fuv\u0131nda olarn\u0131\u00f1 episine Q\u0131r\u0131mda &#8220;sovetlerge qar\u015f\u0131 t\u00fcrk\u00e7\u00fclik casusl\u0131q ve diversiya-teroristik faaliyetlerde&#8221; qabaatlav\u0131 \u00e7\u0131qar\u0131ld\u0131.  <\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n<cite>&#8220;Bir gecede bir milletni\u00f1 ziyal\u0131 elitas\u0131 yoq etildi. Bu insanlar, s\u00f6zde &#8220;Milliy F\u0131rqa&#8221; azalar\u0131 ol\u011fanlar\u0131nda, \u0130ngiltere, Almaniya ve ba\u015fqa memleketler i\u00e7\u00fcn casusl\u0131q yapqanlar\u0131nda qabaatland\u0131. Bular mahsus, o vaq\u0131tlarn\u0131\u00f1 liderlerini yoq etmek i\u00e7\u00fcn yap\u0131l\u011fan edi&#8221;, &#8211; dep qayd etti tarih\u00e7\u0131 Gulnara Abdullayeva.  <\/cite><\/blockquote>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0411\u0443\u0440\u0445\u043b\u0438\u0432\u0438\u0439 \u0440\u043e\u0437\u0432\u0438\u0442\u043e\u043a \u043a\u0443\u043b\u044c\u0442\u0443\u0440\u0438 \u043f\u0440\u0438\u0437\u0432\u0456\u0432 \u0434\u043e \u043f\u043e\u044f\u0432\u0438 \u043d\u043e\u0432\u043e\u0433\u043e \u043f\u043e\u043a\u043e\u043b\u0456\u043d\u043d\u044f \u043a\u0440\u0438\u043c\u0441\u044c\u043a\u043e\u0442\u0430\u0442\u0430\u0440\u0441\u044c\u043a\u043e\u0457 \u0456\u043d\u0442\u0435\u043b\u0456\u0433\u0435\u043d\u0446\u0456\u0457 \u0442\u0430 \u0435\u043b\u0456\u0442\u0438, \u044f\u043a\u0435, \u043e\u0434\u043d\u0430\u043a, \u0431\u0443\u043b\u043e \u043c\u0430\u0439\u0436\u0435 \u043f\u043e\u0432\u043d\u0456\u0441\u0442\u044e \u0437\u043d\u0438\u0449\u0435\u043d\u043e \u043f\u0456\u0434 \u0447\u0430\u0441 \u0412\u0435\u043b\u0438\u043a\u043e\u0433\u043e \u0442\u0435\u0440\u043e\u0440\u0443 1930-\u0445 \u0440\u0440.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">1920 seneleri, milliy toplul\u0131qlarn\u0131 kontrol etmek maqsad\u0131nen, SSCB-de tam\u0131rla\u015fuv siyaseti ba\u015flat\u0131ld\u0131. Devlet tatarf\u0131ndan desteklengen serbestle\u015ftir\u00fcv asl\u0131nda insanlar\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcstemlekecilik siyasetini\u00f1 devam\u0131 edi. Faqat, q\u0131r\u0131mtatarlar vaqt\u0131nca olsa da berilgen bu imk\u00e2nlardan faydalan\u0131p old\u0131. O vaq\u0131tlarda milliy mektepler a\u00e7\u0131ld\u0131, q\u0131r\u0131mtatar teatr\u0131 \u00e7al\u0131\u015fma\u011fa ba\u015flad\u0131, q\u0131r\u0131mtatar tilinde gazeta ve mecmualar \u00e7\u0131qar\u0131ld\u0131. Q\u0131r\u0131mtatar tili, umumen, yar\u0131madada devlet tili old\u0131. Bundan da \u011fayr\u0131, Mosvada Q\u0131r\u0131m Daimiy Temsilciligi (anda da Daimiy Temsilci vazifelerinde q\u0131r\u0131mtatarlar bulund\u0131) \u00e7al\u0131\u015fa edi. Q\u0131r\u0131mtatar medeniyetini\u00f1 k\u00fc\u00e7l\u00fc inki\u015faf\u0131 ya\u00f1\u0131 nesil q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131 ve elitas\u0131n\u0131\u00f1 peyda olmas\u0131na yol a\u00e7t\u0131, amma olar da 1930-larda B\u00fcy\u00fck teror zamanlar\u0131nda aman-aman episi yoq etildi.  <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">30-nc\u0131 y\u0131llarn\u0131\u00f1 so\u00f1unda SSCB-de B\u00fcy\u00fck teror devri ba\u015fland\u0131. 1937-1938 seneleri sovet akimiyeti vatanda\u015flar\u0131na qar\u015f\u0131 k\u00fctleviy repressiyalar kampaniyas\u0131n\u0131 ba\u015flatt\u0131. K\u00fctleviy basq\u0131lar, Stalinni\u00f1 planlar\u0131na k\u00f6re, uzun y\u0131llar s\u00fcrgen &#8220;i\u00e7timaiy-du\u015fmanl\u0131q elementlerinen&#8221; k\u00fcre\u015fni bitirip, ealini itaat ettirecek ve akimiyetni\u00f1 avtoritar idare \u00fcsl\u00fcbini pekitecek edi. Sovet birligi reberligi ve \u015fahsen Stalinni\u00f1 te\u015febb\u00fcsinen, ker\u00e7ek ve potensial siyasiy muhaliflerni yoq etmek, ealini qorqutmaq, cemiyetni\u00f1 milliy ve i\u00e7timaiy qurul\u0131\u015f\u0131n\u0131 de\u00f1i\u015ftirmek i\u00e7\u00fcn bir s\u0131ra tedbir az\u0131rland\u0131. Ziyal\u0131lar taqip etilmege ba\u015flad\u0131, s\u00f6zde millet\u00e7iliknen k\u00fcre\u015f, alimlerge, medeniyet erbaplar\u0131na qar\u015f\u0131 basq\u0131lar ba\u015flat\u0131ld\u0131. Bu siyaset Q\u0131r\u0131mda da ker\u00e7ekle\u015ftirildi. O vaq\u0131t, sovetler birligi cumhuriyetlerini\u00f1 tarih\u0131nda ilk sefer, 1928 s. may\u0131s ay\u0131nda Q\u0131r\u0131m Muhtar Sovet Sotsialistik Cumhuriyetini\u00f1 reisi\u00a0Veli \u0130bragimov\u00a0mahk\u00fcm etilip qur\u015fun\u011fa tizildi. Bundan so\u00f1 s\u00f6zde &#8220;Milliy F\u0131rqa davas\u0131&#8221; sebebinden 60-tan ziyade insan repressiyalar\u011fa o\u011frad\u0131, olar aras\u0131nda yaz\u0131s\u0131 Abibulla Odaba\u015f ve \u015fair Amdi Giraybay. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">1937 senesi baarde Q\u0131r\u0131mda ba\u015fta tevqif etilip, so\u00f1ra ise qur\u015fun\u011fa tizilgen nufuzl\u0131 medeniyet erbaplar\u0131 aras\u0131nda: &#8220;Ya\u00f1\u0131 D\u00fcnya&#8221; gazetas\u0131n\u0131\u00f1 m\u00fcarriri Teyfuk Boyanciyev, yaz\u0131c\u0131 ve pedagog Asan Sabri Ayvazov, til\u015f\u0131nas Osman Aq\u00e7oqraql\u0131, radiokomitet m\u00fcarriri Re\u015fat Refatov, Milletler merkeziy ilmiy tetqiqat institut\u0131n\u0131\u00f1 ilmiy hadimi Mamut Nedim yer ald\u0131. Aqmescitte NKVD apishanesinde qur\u015fun\u011fa tizilgenler aras\u0131nda ressam, Ba\u011f\u00e7asaraydaki Hansaray m\u00fcseyini\u00f1 m\u00fcdiri Usein Bodaninskiy; yaz\u0131c\u0131lar Cafer Gafar ve \u0130lyas Tarhan; alim Kerim Cemaledinov; \u015fair, terciman Abdulla L\u00e2tif-zade; pedagog Bil\u00e2l \u00c7agari ve ba\u015fqalar\u0131 bar edi. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Teatr m\u00fcdiri Abibulla Bakkal ve Qurultay delegat\u0131 Yakub Kermen\u00e7ikli 15 y\u0131l lagerlerde tutulma cezas\u0131 ald\u0131, dramaturg Umer \u0130p\u00e7i ise 12 y\u0131l\u011fa mahk\u00fcm etildi. Apiste tek Yakub Ker\u00e7en\u00e7ikli sa\u011f qald\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tarih\u00e7\u0131 Gulnara Abdullayevan\u0131\u00f1 s\u00f6zlerine k\u00f6re, \u00f6ld\u00fcrilgenlerni\u00f1 tolu cedveli, qur\u015fun\u011fa tizilgenlerni\u00f1 cesetleri de qayda \u00e7\u0131qar\u0131l\u011fan\u0131 kibi ale daa belli degil. Ziyal\u0131larn\u0131\u00f1 qur\u015fun\u011fa tizilmesi, 6 y\u0131ldan so\u00f1 &#8211; 1944 senesi may\u0131s ay\u0131nda olacaq b\u00fcy\u00fck fician\u0131\u00f1 muqaddemesi old\u0131. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">L\u00e2kin 1938 ve 1944 seneleri sovet akimiyetini\u00f1 q\u0131r\u0131mtatar halq\u0131n\u0131 yoq etme ya da e\u00f1 az\u0131ndan avdetke isteklerini kesen-kes sildirmege \u0131nt\u0131luvlar\u0131 nafile \u00e7\u0131qt\u0131 \u2014 a\u011f\u0131r imtianlar\u011fa baqmadan, q\u0131r\u0131mtatarlar \u00e7oq y\u0131ldan so\u00f1 Q\u0131r\u0131m\u011fa qayt\u0131p keldi. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Al-az\u0131rda vaqt\u0131nca i\u015f\u011fal etilgen Q\u0131r\u0131mda Rusiye q\u0131r\u0131mtatar halq\u0131n\u0131 yoq etip olama\u011fan Stalinni\u00f1 i\u015fini asl\u0131nda devam ete. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rusiyeni\u00f1 Q\u0131r\u0131m ve q\u0131r\u0131mtatarlar\u011fa qar\u015f\u0131 cinayetleri 240 y\u0131ldan berli devam etmekte ve tek Ukrainan\u0131\u00f1 bu cenkte \u011falebe qazanmas\u0131ndan ve Q\u0131r\u0131m azat etilgen so\u00f1 toqtat\u0131la bilecek.<\/p>\n","protected":false},"featured_media":56367,"template":"","publication-type":[],"class_list":["post-56549","press-center","type-press-center","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.0 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>86 y\u0131l evelsi sovet akimiyeti q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131 qur\u015fun\u011fa tizdi - Ukraina Prezidentini\u00f1 Q\u0131r\u0131m Muhtar Cumhuriyetindeki Temsil\u0441iligi<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"86 y\u0131l evelsi sovet akimiyeti q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131 qur\u015fun\u011fa tizdi - Ukraina Prezidentini\u00f1 Q\u0131r\u0131m Muhtar Cumhuriyetindeki Temsil\u0441iligi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Aprelni\u00f1 17-nde Ukrayina 1937-1938 seneleri Sovetler Birligini\u00f1 B\u00fcy\u00fck teror\u0131 devrinde \u00f6ld\u00fcrilgen q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131\u00f1 hat\u0131ras\u0131n\u0131 a\u00f1a. Ayn\u0131 bu k\u00fcn 1938 senesi, diktator \u0130osif Stalinni\u00f1 emrinen 36 q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131s\u0131 qur\u015fun\u011fa tizildi. 1938 senesi martn\u0131\u00f1 5-nde Stalin safa\u015flar\u0131nen birlikte 60 ki\u015fiden ibaret ol\u011fan &#8220;qur\u015fun cedvelini&#8221; tizdi, o cevdeldeki 41 insan &#8211; q\u0131r\u0131mtatar\u0131 edi. Sovet akimiyetini\u00f1 emrinen &#8211; NKVD-ni\u00f1 [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ukraina Prezidentini\u00f1 Q\u0131r\u0131m Muhtar Cumhuriyetindeki Temsil\u0441iligi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/ppu.gov.ua\/\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-04-24T18:45:11+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/ppu.gov.ua\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/fb-86.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1220\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"920\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@ppu_gov_ua\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"4 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/press-center\\\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/press-center\\\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\\\/\",\"name\":\"86 y\u0131l evelsi sovet akimiyeti q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131 qur\u015fun\u011fa tizdi - Ukraina Prezidentini\u00f1 Q\u0131r\u0131m Muhtar Cumhuriyetindeki Temsil\u0441iligi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/press-center\\\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/press-center\\\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/04\\\/fb-86.jpg\",\"datePublished\":\"2024-04-17T17:34:46+00:00\",\"dateModified\":\"2024-04-24T18:45:11+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/press-center\\\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"qt\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/press-center\\\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"qt\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/press-center\\\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/04\\\/fb-86.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2024\\\/04\\\/fb-86.jpg\",\"width\":1220,\"height\":920},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/press-center\\\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"\u0413\u043e\u043b\u043e\u0432\u043d\u0430\",\"item\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"\u041f\u0440\u0435\u0441\u0441\u043b\u0443\u0436\u0431\u0430\",\"item\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/press-center\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"86 y\u0131l evelsi sovet akimiyeti q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131 qur\u015fun\u011fa tizdi\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/\",\"name\":\"\u041f\u0440\u0435\u0434\u0441\u0442\u0430\u0432\u043d\u0438\u0446\u0442\u0432\u043e \u041f\u0440\u0435\u0437\u0438\u0434\u0435\u043d\u0442\u0430 \u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0438 \u0432 \u0410\u0420 \u041a\u0440\u0438\u043c\",\"description\":\"\u0412\u0435\u0431\u0441\u0430\u0439\u0442 \u041f\u0440\u0435\u0434\u0441\u0442\u0430\u0432\u043d\u0438\u0446\u0442\u0432\u0430 \u041f\u0440\u0435\u0437\u0438\u0434\u0435\u043d\u0442\u0430 \u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0438 \u0432 \u0410\u0420 \u041a\u0440\u0438\u043c \u2014 \u0434\u0435\u0440\u0436\u0430\u0432\u043d\u043e\u0433\u043e \u043e\u0440\u0433\u0430\u043d\u0443, \u043c\u0435\u0442\u043e\u044e \u044f\u043a\u043e\u0433\u043e \u0454 \u0441\u043f\u0440\u0438\u044f\u043d\u043d\u044f \u0432\u0438\u043a\u043e\u043d\u0430\u043d\u043d\u044e \u0432 \u0410\u0432\u0442\u043e\u043d\u043e\u043c\u043d\u0456\u0439 \u0420\u0435\u0441\u043f\u0443\u0431\u043b\u0456\u0446\u0456 \u041a\u0440\u0438\u043c \u043f\u043e\u0432\u043d\u043e\u0432\u0430\u0436\u0435\u043d\u044c, \u043f\u043e\u043a\u043b\u0430\u0434\u0435\u043d\u0438\u0445 \u043d\u0430 \u041f\u0440\u0435\u0437\u0438\u0434\u0435\u043d\u0442\u0430 \u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0438. \u041d\u043e\u0432\u0438\u043d\u0438. \u0412\u0456\u0434\u0435\u043e.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"qt\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/#organization\",\"name\":\"\u041f\u0440\u0435\u0434\u0441\u0442\u0430\u0432\u043d\u0438\u0446\u0442\u0432\u043e \u041f\u0440\u0435\u0437\u0438\u0434\u0435\u043d\u0442\u0430 \u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0438 \u0432 \u0410\u0420 \u041a\u0440\u0438\u043c\",\"url\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"qt\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/04\\\/848kh457.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/04\\\/848kh457.jpg\",\"width\":848,\"height\":457,\"caption\":\"\u041f\u0440\u0435\u0434\u0441\u0442\u0430\u0432\u043d\u0438\u0446\u0442\u0432\u043e \u041f\u0440\u0435\u0437\u0438\u0434\u0435\u043d\u0442\u0430 \u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0438 \u0432 \u0410\u0420 \u041a\u0440\u0438\u043c\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ppu.gov.ua\\\/qt\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/ppu.gov.ua\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/ppu_gov_ua\",\"https:\\\/\\\/instagram.com\\\/ppu.gov.ua\",\"https:\\\/\\\/t.me\\\/ppuark\",\"https:\\\/\\\/www.youtube.com\\\/channel\\\/UCtaMteLxyWhsu8nZI-wBKvw\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"86 y\u0131l evelsi sovet akimiyeti q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131 qur\u015fun\u011fa tizdi - Ukraina Prezidentini\u00f1 Q\u0131r\u0131m Muhtar Cumhuriyetindeki Temsil\u0441iligi","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"86 y\u0131l evelsi sovet akimiyeti q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131 qur\u015fun\u011fa tizdi - Ukraina Prezidentini\u00f1 Q\u0131r\u0131m Muhtar Cumhuriyetindeki Temsil\u0441iligi","og_description":"Aprelni\u00f1 17-nde Ukrayina 1937-1938 seneleri Sovetler Birligini\u00f1 B\u00fcy\u00fck teror\u0131 devrinde \u00f6ld\u00fcrilgen q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131\u00f1 hat\u0131ras\u0131n\u0131 a\u00f1a. Ayn\u0131 bu k\u00fcn 1938 senesi, diktator \u0130osif Stalinni\u00f1 emrinen 36 q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131s\u0131 qur\u015fun\u011fa tizildi. 1938 senesi martn\u0131\u00f1 5-nde Stalin safa\u015flar\u0131nen birlikte 60 ki\u015fiden ibaret ol\u011fan &#8220;qur\u015fun cedvelini&#8221; tizdi, o cevdeldeki 41 insan &#8211; q\u0131r\u0131mtatar\u0131 edi. Sovet akimiyetini\u00f1 emrinen &#8211; NKVD-ni\u00f1 [&hellip;]","og_url":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/","og_site_name":"Ukraina Prezidentini\u00f1 Q\u0131r\u0131m Muhtar Cumhuriyetindeki Temsil\u0441iligi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/ppu.gov.ua\/","article_modified_time":"2024-04-24T18:45:11+00:00","og_image":[{"width":1220,"height":920,"url":"https:\/\/ppu.gov.ua\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/fb-86.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_site":"@ppu_gov_ua","twitter_misc":{"Est. reading time":"4 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/","url":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/","name":"86 y\u0131l evelsi sovet akimiyeti q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131 qur\u015fun\u011fa tizdi - Ukraina Prezidentini\u00f1 Q\u0131r\u0131m Muhtar Cumhuriyetindeki Temsil\u0441iligi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/ppu.gov.ua\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/fb-86.jpg","datePublished":"2024-04-17T17:34:46+00:00","dateModified":"2024-04-24T18:45:11+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/#breadcrumb"},"inLanguage":"qt","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"qt","@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/#primaryimage","url":"https:\/\/ppu.gov.ua\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/fb-86.jpg","contentUrl":"https:\/\/ppu.gov.ua\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/fb-86.jpg","width":1220,"height":920},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/86-rokiv-z-dnia-rozstrilu-radianskoiu-vladoiu-krymskotatarskoi-intelihentsii\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"\u0413\u043e\u043b\u043e\u0432\u043d\u0430","item":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"\u041f\u0440\u0435\u0441\u0441\u043b\u0443\u0436\u0431\u0430","item":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/press-center\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"86 y\u0131l evelsi sovet akimiyeti q\u0131r\u0131mtatar ziyal\u0131lar\u0131n\u0131 qur\u015fun\u011fa tizdi"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/#website","url":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/","name":"\u041f\u0440\u0435\u0434\u0441\u0442\u0430\u0432\u043d\u0438\u0446\u0442\u0432\u043e \u041f\u0440\u0435\u0437\u0438\u0434\u0435\u043d\u0442\u0430 \u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0438 \u0432 \u0410\u0420 \u041a\u0440\u0438\u043c","description":"\u0412\u0435\u0431\u0441\u0430\u0439\u0442 \u041f\u0440\u0435\u0434\u0441\u0442\u0430\u0432\u043d\u0438\u0446\u0442\u0432\u0430 \u041f\u0440\u0435\u0437\u0438\u0434\u0435\u043d\u0442\u0430 \u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0438 \u0432 \u0410\u0420 \u041a\u0440\u0438\u043c \u2014 \u0434\u0435\u0440\u0436\u0430\u0432\u043d\u043e\u0433\u043e \u043e\u0440\u0433\u0430\u043d\u0443, \u043c\u0435\u0442\u043e\u044e \u044f\u043a\u043e\u0433\u043e \u0454 \u0441\u043f\u0440\u0438\u044f\u043d\u043d\u044f \u0432\u0438\u043a\u043e\u043d\u0430\u043d\u043d\u044e \u0432 \u0410\u0432\u0442\u043e\u043d\u043e\u043c\u043d\u0456\u0439 \u0420\u0435\u0441\u043f\u0443\u0431\u043b\u0456\u0446\u0456 \u041a\u0440\u0438\u043c \u043f\u043e\u0432\u043d\u043e\u0432\u0430\u0436\u0435\u043d\u044c, \u043f\u043e\u043a\u043b\u0430\u0434\u0435\u043d\u0438\u0445 \u043d\u0430 \u041f\u0440\u0435\u0437\u0438\u0434\u0435\u043d\u0442\u0430 \u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0438. \u041d\u043e\u0432\u0438\u043d\u0438. \u0412\u0456\u0434\u0435\u043e.","publisher":{"@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"qt"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/#organization","name":"\u041f\u0440\u0435\u0434\u0441\u0442\u0430\u0432\u043d\u0438\u0446\u0442\u0432\u043e \u041f\u0440\u0435\u0437\u0438\u0434\u0435\u043d\u0442\u0430 \u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0438 \u0432 \u0410\u0420 \u041a\u0440\u0438\u043c","url":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"qt","@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/ppu.gov.ua\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/848kh457.jpg","contentUrl":"https:\/\/ppu.gov.ua\/wp-content\/uploads\/2023\/04\/848kh457.jpg","width":848,"height":457,"caption":"\u041f\u0440\u0435\u0434\u0441\u0442\u0430\u0432\u043d\u0438\u0446\u0442\u0432\u043e \u041f\u0440\u0435\u0437\u0438\u0434\u0435\u043d\u0442\u0430 \u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u0438 \u0432 \u0410\u0420 \u041a\u0440\u0438\u043c"},"image":{"@id":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/ppu.gov.ua\/","https:\/\/x.com\/ppu_gov_ua","https:\/\/instagram.com\/ppu.gov.ua","https:\/\/t.me\/ppuark","https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCtaMteLxyWhsu8nZI-wBKvw"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/wp-json\/wp\/v2\/press-center\/56549","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/wp-json\/wp\/v2\/press-center"}],"about":[{"href":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/wp-json\/wp\/v2\/types\/press-center"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/wp-json\/wp\/v2\/media\/56367"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=56549"}],"wp:term":[{"taxonomy":"publication-type","embeddable":true,"href":"https:\/\/ppu.gov.ua\/qt\/wp-json\/wp\/v2\/publication-type?post=56549"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}