2019 senesi qara qış (yanvar) ayı 16 künü ”Qırım işğaliniñ 5-yıllığı: tahminler, kerçek ve çağıruvlar” mevzusında Şarqiy Avropa inkişafı institutınıñ (East European Development Institute) qol tutuvı ve Bureau de Helling yardımı ile Qırımtatar Milliy Meclis tarafından teşkil etilgen konferentsiya olıp keçti.
Tedbirde Ukraina halq deputatı, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov, Qırımtatar Milliy Meclis reisiniñ muavinleri ve azaları, Ukraina haber siyaseti Naziriniñ muşaviri Yuliya Kazdobina, Ukraina gençlik ve sport Naziriniñ muşaviri Gayana Yüksel, ”Çetel işler Maydanı” cemaat birliginiñ eksperti Andriy Klımenko, Ukraina Prezidentiniñ Qırım MC Temsilciligindeki halqara alâqalar hızmetiniñ reisi Yevgen Samuha, Ukraina yeşiller fırqasınıñ reisi Vitaliy Kononov, Geniçesk rayon devlet memuriyetiniñ reis muavini Gulnara Bekirova, professor, V.İ. Vernadskiy adına Tavriya Milliy Universitetiniñ rektorı Volodımır Kazarin, alimler, sanatşınaslar, aq qorçalayıcılar, qırımlılar ve cemaat teşkilâtlarınıñ vekilleri iştirak ettiler.
Konferentsiya esnasında Ukrainanıñ vaqtınca işğal etilgen Qırım toprağındaki vaziyet, yarımadanıñ daimiy şekilde arbiyleştirilüvi ve bu şaraitlerde onı işğalden azat etmek imkâniyeti muzakere etildi. Yarımadanı işğal etüvniñ uquqiy neticeleri, siyasiy-diplomatik ve haber vastaları yardımınen RF-na qarşılıq kösterüv, matbuat vastaları ile devlet akimiyeti organları arasında semereli işbirlik yolunda turğan manialar kibi meseleler de köterildi. Qırımda insan aqlarını muntazam şekilde bozuv, yarımadadaki medeniy asabalıqnı yoq etüv vaqiaları muzakere etildi. İştirakçiler Qırımnıñ yekâne medeniy asabalığınıñ qorçalavına ve işğal şaraitlerinde tasil meselelerine diqqat ettiler.
Temsilcilikniñ hadimi Ukrainanıñ vaqtınca işğal etilgen Qırım toprağında işğalci akimiyetniñ faaliyetine qarşılıq kösterüv oğrunda Temsilcilikniñ kündelik faaliyetini tarif etti, Qırımda tasil aqlarınıñ bozuluvına, qırımtatar ve ukrain sınıflarınıñ ve mektepleriniñ yoq etilüvine, Qırım gençleriniñ Ukrainada tasil aluv aqlarınen temin etilüvine dair muayyen misaller ketirdi.
Konferentsiya esnasında onıñ iştirakçileri Rusiye tarafından qanunsız şekilde tutulğan siyasiy mabus Edem Bekirovğa qol tutuv aktsiyasında da iştirak ettiler.
