Qırımdan kelgen askerlerniñ, ellerinde silânen, vatanını azat etmek oğrunda küreşkenleri aqqında ikâye etmege devam etemiz. Bugün ise, diqqatıñızğa Tatarin lağaplı arbiyniñ ikâyesinen paylaşamız.

Tatar 2022 senesi fevralniñ 25-nde Ukrayina Mudafaa Quvetlerine qoşuldı ve o vaqıttan berli 112-nci atıcılar batalyonında cenkleşe. Qırımtatarı piyade asker olaraq Donetsk vilâyetiniñ mudafaasında iştirak etti, şu cümleden Serebrânsk ormanında vazifeler becerdi. Bugünde-bugün Tatarin Şarq yönelişinde ava istihbaratı gruppasınıñ terkibinde hızmet etmege devam ete.

“Eger Qırımnıñ azat etilüv anahtarı Donetsk bölgesinde ise – men anda olacam.”

2014 senesi

2014 senesine qadar Tatar tınç bir “ev“ balası edi. O cemaat areketinde faal iştirak etmey edi. Yiğit, aman-aman bütün boş vaqtını evde kitap oqup keçire edi.

“Bir vaqıtları meni doğru yolğa yöneltken babama pek minnetdarım.O maña keyfiyetli tarihiy edebiyat aqqında nasiatlar berdi, bu menim insan olaraq şekillenüvime pek tesir etti.”

Lâkin kitaplarnen keçken tınç ve raat yaşayış 2014 senesi Rusiye işğalcileri Qırımnı zapt etmek içün ellerine silânen yarımadağa kelgende yoq olıp keçti. 2014 senesi fevralniñ 26-nda Tatarın biñlernen lâqayt olmağan semetdeşlerimiznen beraber Aqmescitte Qırım nazirler şurasınıñ ögünde keçirilgen mitingte iştirak etip, Ukrayinanıñ topraq bütünligini qorçaladı.

“Fevralniñ 26-nda men tiş tehniki bölüginde oquğanım tibbiyet köllecine keldim. Ve anda men Aqmescitte olıp keçken vaqialar aqqında eşittim. Men ana-babama telefon etip, Aqmescitke barmaq ve mitingge qoşulmaq istegenimni ayttım. Faqat babam bunı yasaq etti ve anda özü eki doğmuş ağamnen ketecegini söyledi, maña ise derslerde oturmağa buyurdı. Razı oldım, lâkin soñunda çıdap olamadım ve soñki paramnı biletke berip, Aqmescitke kettim.”

Yolda o, özünden büyük olğan oquv yurtundan bir dostuna rastketire, o da qırımtatar, onen beraber olar cemaat arasına qoşulalar. Miting bitken soñ, yigitlerge evlerine sağ-selâmet qaytmağa qısmet ola.

“Hatırlayım, halqımıznıñ çoqusı endi darqalğan soñ, rusiye tarafdarı olğanlar kene meydanğa toplanıp başladılar. Olar kiçik tereklerni tayaq yapıp, qaçamağanlarnı köteklegenlerini, tutıp urğanlarını hatırlayım. Dostumnen menim betlerimiz qapalı olğanı bizni qurtardı. Babam pek açuvlandı, amma sağ-selâmet qaytqanıma quvandı.”

Bu vaqialardan soñ Tatar tibbiyat oquv yurtını bitire, atta daa ukrayin diplomını ala.

“Bu Rusiye işğaliniñ başlanğıçı edi, adamlarnıñ çoqusı bellisiz pozitsiyağa saip ediler, ne olğanını añlamay ediler. Tibbiyet kollecindeki 13 adamdan ibaret gruppamızdan tek men ve menim dostum “Zub“ öz tüşüncelerini açıqtan-açıq bildirdik. Biz sınıfqa “Ukrayinağa şan-şerefler olsun“ dep kire edik. “Zubnen“ beraber 2022 senesi orduğa qoşuldıq, amma, afsus ki, keçken sene o, azatlığımız oğruna elâk oldı”.

Tatar, diplomını alğan soñ, ne yapacağını tüşünip başladı. Qırımda qalmaqnıñ iç bir manası olmağanı añlaşıldı. Ukrayina tarafdarı olğan insan içün bu, açıqtan-açıq telükeli edi.

“Babam meni pek yahşı bile edi, mında menim fikirlerim içün “mahküm etilecegimi” ya da öldürilecegimi ayta edi. Şunıñ içün maña Qırımdan köçip ketmege tevsiye etti.”

2014 senesi yazda Tatar evini terk etip, Kıyivge köçip keldi.

“Kıyivge köçip kelgende, men tek sağ qalmağa tırışa edim. Özüme kelmege, bundan soñ ne yapacağımı añlamağa tırışa edim. Kıyivde yedi yıl devamında yaşayış qurmağa tırıştım. Tasil almaq, zenaat qazanmaq, daa oñaytlı yaşayış şaraitleri yaratmaq. Amma asılında, 2022 senesi 2014 senesi Qırımda olğanı kibi bir şey oldı. Birinci kere, 2014 senesi, men ruslardan, işğalden qaçtım desek olacaq. Ekinci kere, men qaçıp olamadım, qaçacaq yer de yoq edi öyle baqsaq. Soñra añladım ki, mesülietni özüme alma vaqtı keldi, sila alma vaqtı. Şunıñ içün fevralniñ 25-nde men Territorial Mudafaa Quvetlerine qoşuldım ve cenkleşmege başladım.”

2022 senesi

2022 senesi fevralniñ 24-ne tahminen üç afta qalğanda, Tatar rusiye ordusınıñ Ukrayinağa keñ ölçüli ücümi qaçınılmaz olğanını añlamağa başladı. Etraftakilerniñ bu telükege ciddiy baqmağanlarına baqmadan, Tatar eñ kerekli şeylerni toplap, özüni ruhiy ceetten azırlamağa başladı.

“Fevralniñ 25-nde endi rahmetli olğan “Zub” telefon açtı. Bu aqta ne tüşüngenimni soradı. Men TRO-ğa qoşulmağa istegenimni bildirdim. Öyle de oldı. Men ve balalıq dostum orduğa qoşuldıq.”

Ondan soñ göñülliler korpusında aman-aman eki yarım biñ adamdan ibaret olğan nevbetler. Tatar ve dostu eñ soñunda kirdiler. Eki gece azırlanuv noqtalarında. Gece karton üstünde yatuvnıñ ilk tecribesi, daa uniformasız, amma endi silânen. Boşatılacaq yük maşinalarınıñ soñsuz sırası. Birinci arbiy çıqış….

“Men tarihnı pek yahşı bilem, işğalciler zornen toqtatılmağance toqtamaycaqlarını añlayım. Ukrayinanen bitirgen soñ, rusiye devam etecek. Mesülietni alıp, serbestligimiz, kelecegimiz içün küreşmege vaqıt keldi. Rusiye bütün dünyadaki tınçlıqnı yoq ete, şunıñ içün men kene qaçmaqtan fayda körmeyim. Meni ayaqta tutqan – Qırım. Menim tek barlığım – Qırım. Ya da Qırımda olğanlar. Onıñ içün Qırım işğalcilerniñ nezareti altında olacaq olsa iç bir şeyniñ manası yoq.”

Materiallar Ukrayinanıñ Vaqtınca İşğal etilgen Topraqlarınıñ Reintegratsiyası boyunca Nazirliginen beraberlikte #10YılQarşılıq informatsion aktsiyası çerçivesinde azırlandı. İnformatsion aktsiya Qırımnıñ işğaline qarşılıq künü münasebetinen keçirilgen tedbirlerniñ bir qısmıdır.