Darya Svırıdova: ”Qırım mevzusı bügün añılğan uquqiy cenkniñ şahsiy cebeme çevirildi. Çünki men, salonda bulunğan çoqtan-çoq adam kibi, qırımlım. Şübesiz ki, ögümde turğan vazifege lâyıq qıymet kesmemek mümkün degil. Amma uquqiy cenk aqqında söz yürsetir ekenmiz, asılında bu uquqiy cenk menim içün qollarımdan keçken ya da zenaatdaşlarım oğraşqan muayyen insanlarnıñ davalarıdır. Ve, elbette, menim içün bu cenk, şu cenkniñ qurbanları oğrunda bir cenktir”.
Ukraina Prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki Daimiy Temsilcisiniñ Birinci muavini Qırımnıñ Rusiye tarafından işğal etilüvine qarşılıq kösterüvge bağışlanğan ”Age of Crimea 2020” forumındakı çıqışı esnasında, altı yıl evelsi kiçik aynıñ 26-da ”Qırım Ukrainadır” şiarınen Aqmescit şeerindeki meydanğa çıqqan muayyen Ukraina vatandaşları zararlanıp, yüksek fiyat ödegenlerini qayd etti. Ahtem Çıygoz, Mustafa Degermenci, Ali Asanov ve digerleri eñ azından eki yıllıq apis cezasına maküm etildiler. 2014 senesi saban ayı 9 künü Aqyar şeerindeki meydanda soñki Ukrainağa qol tutuv tedbirinde yaqalanğan ve ale daa apishanede bulunğan faalci Mıkola Şıptura aqqında da hatırladı. İşğalniñ muayyen qurbanlarını, siyasiy mabuslarnıñ adlarını añdı. Böyle adlar pek çoq ve biz olarnı unutmamalılız.
Dariya Svırıdova, Qırımdaki abulqatlar daa bir cebede qaramanca küreşkenlerine, iş bu cebe RF tarafından yapılğan cinayetlerniñ delilleri olğanına ve neticede halqara meydançıqlarda aydınlatılğanına da diqqat etti. Böyleliknen, bügünde-bügün Rostov şeeriniñ mahkemelerinde abulqatlar Emil Kurbedinov ile Lilya Gemici siyasiy mabuslarımıznı qorçalaylar, Rusiye Federatsiyasınıñ cinayetlerini, işbu devlet tarafından halqara gumanitar uquqnıñ, insan aqlarınıñ bozuluvlarını qalemge alalar. O, abulqatlarğa cenkniñ uquqiy cebesinde alıp barğanları müim ve telükeli faaliyet içün öz münnetdarlığını bildirdi.
Birinci muavinniñ fikirince, aq qorçalayıcı teşkilâtlarnıñ faaliyeti neticesinde azırlanğan bir sıra esabatlar da ayrıca qıymetke lâyıqtır. Cenkniñ birinci künlerinden başlap ve bügünge qadar cenk cinayetlerini qalemge alğan, cinayet qurbanlarınen çalışqan ve olarnıñ ikâyelerini yazıp alğan aq qorçalayıcılar, faalciler ve jurnalistler büyükten-büyük bir iş yapalar.
”Amma cenk 6 yıl devam ete ve biz, vesiqalarnı azırlav ve cinayetlerni taqiq etüv saasında altı yıldan soñ devlet akimiyeti tarafından alınıp barılğan faaliyet pek semereli seviyede olğanını da tanımalımız. Bügün zenaatdaşlarım yönetüv, qalemge alınğan cinayetler üzerinde halqara meydançıqlarda nasıl çalışqanları aqqında aytqan ediler, bunı aytqanımız, sübesiz ki, pek müimdir. Devletimizniñ imkânları sıñırlı olğan şaraitlerde vekâletleri çerçivesinde cinayetlerge qıymet kesken, taqiqatlarını alıp barğan ve uquqiy mevamımıznı halqara meydançıqlarda taqdim ete bilgen devlet müessiselerini quvetleştirmemiz de pek müim olğanı aqqında da aytmalımız”, – dep ayttı Darya Oleksandrivna.
Darya Svırıdova, işbu cenkniñ cinayetlerini ve qurbanlarını cedvelge aluv aynı vaqıtta hatırlav meselesi olğanını qayd etti. Onıñ aytqanına köre, al-azırda em aq qorçalayıcı teşkilâtlar, em de uquq qorçalav organları tarafından yazılıp alınğan malümatlarnıñ toplamı milliy miras olaraq işbu cenkniñ adiselerini kerçek şekilde numayış ete bilecek, işbu işğalniñ qurbanlarını tarif ete bilecek ve muayyen ayın-oyunlarğa yol bermeycek müessiselerge taqdim etilmeli. İşbu malümatlar belki em Milliy hatıra institutına, em de kelecekte teşkil etilip, davanıñ yalıñız cinayetleri aqqında degil de, bütün adiseleri aqqında haber etecek ”aqiqat komissiyasına” taqdim etilir.
Netice olaraq Darya Svırıdova, hatıra ve mesüliyetniñ qaçınmamazlığı aqqı keçici devirde adliye qavrayışınıñ müim qısımlarını teşkil etecegini qayd etti. İşbu keçici devirde adliyeniñ milliy şekilini azırlav devlet seviyesinde bügün ilk kere Ukraina Prezidenti tarafından Ukraina Prezidentiniñ Qırım MC-deki Temsilciligine vazife, avale olaraq berildi, Temsilcilik başqa devlet akimiyeti organlarınen beraber onı silâlı davadan çıqış ve davanıñ neticelerini aşuv vastası olaraq azırlamalı. Bir qaç yıl devamında aq qorçalayıcı teşkilâtlarınen beraber azırlanğan ve Ukraina Prezidenti yanındaki uquqiy faaliyet meseleleri boyunca Komissiyğa taqdim etilgen keçici devirdeki adliye qavrayışı bügün Prezident Ofisine taqdim etildi.
«Fikirimce, eñ yaqın vaqıtta bu mesele aqqında daa çoq ayta bilirmiz, vaqtınca işğal etilgen topraqlarnı işğalden azat etüv ve ğayrıdan integratsiya etüv boyunca planınıñ bir parçası olaraq, o, pek müim suallerge cevap berir, birinciden, işğal etilgen topraq üzerinde nezaretimiz ğayrıdan tiklengen soñ, ekinci künü nasıl yaşaycaqmız, işğalci akimiyet vekillerinden kimler mesüliyetke çekilecek, sakinlerden qanunsız alda alınğan mülkiyet aqqını devlet nasıl qorçalaycaq, eali ile nasıl bağ tutacaq, tasilge, memuriy hızmetlerge irişim aqlarını akimiyet nasıl temin etecek ve bügünde-bügün temin etkenini añlatacaq», – dep eminlik bildirdi Svırıdova.
Çıqışınıñ soñunda Darya Svırıdova, fikirince yekâne pıtraqlı meselege qıymet kesti, idarelerarası yönetüv ve işbirlik hususında tenbiledi. Bügün çeşit türlü meydançıqlarda, Qırımnı işğalden azat etüv ve ğayrıdan integratsiya etüv strategiyasınıñ teşkil etilüvine dair pek çoq teşebbüsler bar. Amma işğalden azat etüv, ğayrıdan integratsiya etüv siyasetini mümkün olğanı qadar beraberlikte yapmaq, umumiy maqsatnı beraber yerine ketirmek ve aynı vaqıtta pek müim olğan insan ölçevini de unutmamaq kerekmiz.