Ukraina Mudafaa nazirliginiñ Baş istihbarat idaresi War&Sanctions portalında rusiyeliler Qırımdaki qanunsız arheologik qazmalarda 140-tan ziyade artefaktnı hırsızlağanları aqqında haber etti. Hususan, Hersones Tavriyskiyniñ cenübiy qısmı civarındaki obyektleri, Kadikivske şeerçigi ve bizans mimarlığı abidesi olğan “Yahya kilsesi” aqqında söz yürsetile. Umumen, bildirüvde vaqtınca işğal etilgen Ukrayina topraqlarından qanunsız sürette çıqarılğan 178 medeniy degerlik qayd etile.
“Ukrayina medeniyetini ve tarihını zapt etip, Rusiye ukrayin milliy kimligini yoq etmege tırışa, istilâ ve işğalni qanunlaştırmağa tırışa. Cinayetlerni vesiqalandırmaq – adaletni tiklemek ve bütün qabaatlılarnı mesüliyetke çekmek içün birinci adımdır”, – dep qayd ete Baş istihbarat idaresi.
Temsilcilik vaqtınca işğal etilgen topraqlarda Rusiye Federatsiyasınıñ ve işğalci memuriyetlerniñ areketlerine sistematik monitoring ötkere. Onıñ neticelerine köre, Rusiye Federatsiyası, onıñ vatandaşları ve uquqiy şahıslarına qarşı mahsus iqtisadiy ve diger sıñırlav tedbirleriniñ (sanktsiyalarnıñ) qullanılmasına teşebbüs etmek içün, em de RF-niñ Ukrayinağa qarşı silâlı tecavuzına ve Qırım Muhtar Cumhuriyeti ile Aqyar şeeriniñ vaqtınca işğaline alâqası olğan diger ecnebiy subyektlerge qarşı materiallar azırlana ve talil etile.
Bundan da ğayrı, Temsilcilik cemaat sektorı, hususan “İnsan aqları regional merkezi” cemaat teşkilâtı ile işbirlik yapa. Bu işbirlik çerçivesinde 2024 senesi, 2014-2023 seneleri arasında Qırım territoriyasında qanunsız arheologik qazmalarda iştirak etken, Ukrayina medeniy mirası obyektleriniñ yoq etilmesi, bozulması ve qanunsız köçürüvine qatnaşqan şahıslar belgelendi.
2024–2025 seneleri devamında Temsilcilik sanktsiyalar kirsetilmesi aqqında materiallar azırladı: Ukrayinanıñ vaqtınca işğal etilgen topraqlarında arheologik araştırmalarda iştirak etken 2024 senesi – 155 şahısqa nisbeten, olardan 33-yüne sanktsiyalar qoyuldı, 2025 senesi ise 82 şahısqa nisbeten materiallar yañıdan kerekli qurulışlarğa yollanıldı.
Toplanğan materiallar tertipke ketirilgen soñ, areketleri Ukrayina milliy menfaatlarına zarar ketirgen ve tarihiy faktlarnı yañlış añlatıp, Rusiye tarafından siyasiy maqsatlarda qullanılğan şahıslarğa qarşı sanktsiyalarnıñ kirsetilmesini teşebbüs etmek içün berildi.
Rusiyeniñ bu areketleri halqara gumanitar uquqnı, hususan 1954 senesi yapılğan silâlı zıddiyet vaqtında medeniy degerliklerniñ qoruvı aqqında Gaaga konventsiyasını boza. Ukrayina halqara toplulıqnı Rusiye Federatsiyasına ve onıñ medeniy mirasnıñ hırsızlanuvına alâqası olğan memurlarına qarşı sanktsiyalarnı kirsetmek, hırsızlanğan artefaktlarnıñ hırsızlanuvında faal iştirak etkenlerni mesüliyetke çekmek içün basqı quvetleştirmege çağıra.