Afta içinde olıp keçken esas vaqialar
▶ Fevralniñ 12-nde Pilotsız Sistemalar Quvetleri Qırım yarımadasındaki “Gvardiyskiy” arbiy uçuş alanına ücüm ettiler.
▶ 14-15 fevral künleri Mudafaa Quvetleri rusiyeniñ BK-16 naqliye ve desant gemisini, RCP-10 radar stantsiyasına ücüm ettiler, ve Qırımda “Pantsir-S1” zenit raketa ve top kompleksini urdılar.
▶ Kıyivde Qırımnıñ işğaline qarşı turuv aqqında dünyada birinci manga taqdim etildi. “Kobelekniñ qanat qaqması” mangası Qırım ressamı ve faali Bogdan Zizanıñ ayatından aqiqiy vaqialar esasında yazılğan vesiqalı ikâyedir. Qırımda doğğan ve ösken Ziza, rusiyeniñ tam miqyaslı tecavuzından soñ işğalci mahkeme tarafından “terrorizm” ve “siyasiy sebeplerden vandalizm” iddialarınen uydurılğan qabaatlavlarnen 15 yılğa qanunsız mahküm etildi.
İşğal cinayetleri
▶ Fevralniñ 10-na qadar işğalciler qanunsız şekilde 284 insannı tutıp aldı, olardan 159 – qırımtatarı.
▶ 2026 senesi fevralniñ 11-ne qadar vaqtınca işğal etilgen Qırımda “rusiye federatsiyasınıñ silâlı quvetlerini itibardan tüşürüv” aqqında rf memuriy cinayetler kodeksiniñ 20.3.3 maddesine köre açılğan 1684 dava qayd etildi. 1547 davada para cezalarınıñ berilmesi ya da davalarnıñ birleştirilmesi aqqında qarar alındı. 24 davanıñ baqılması daa devam ete. Qararlarnıñ 819 (53%) qadınlarğa qarşı ve 726 (47%) erkeklerge qarşı çıqarıldı.
▶ Qırımtatar siyasiy mabüs Yaşar Muyedinovnıñ qorantasında aman-aman üç afta devamında onıñ qayda olğanı aqqında iç bir malümat alamay. Ömür arqadaşı Naile İbragimovanıñ aytqanına köre, 2025 seneniñ soñunda onı korâjmadaki koloniyadan arhangelskteki SİZO-ğa avuştırdılar, ondan soñ onı aynı yerge qaytarmaq kerek ediler, amma qaytarmadılar. Yanvarniñ 22-nde Muyedinov telefon vastasınen yaroslavlde olğanını ve ilerideki avuştıruvğa azırlanğanını, qayda avuştırılacağını bilmegenini bildirdi. Ailesi daa apishanelerden resmiy cevap almadı.
▶ Vaqtınca işğal etilgen Qırımda rusiye havfsızlıq küçleri qırımtatarı Nariman Seytaliyevniñ evinde tintüv keçirip, soñra onı tutıp, belli olmağan yerge alıp kettiler. Soy-soplarınıñ sözlerine köre, tintüv vaqtında havfsızlıq küçleri oña advokatınen bağlanmağa bermediler. Yaqınlarınıñ bildirgenine köre, Seytaliyevden vesiqalar, cep telefonı ve eki kitap elge keçirildi, amma olarnıñ episini havfsızlıq küçleri özleri ketirdi dep bildire ev saipleri.
▶ Rusiyeniñ saratov vilâyetindeki 4-nci sanlı ceza koloniyasında bulunğan qırımlı siyasiy mabus Rustem Murasov üç aftadan berli qızdırılmağan ceza kamerasında tutulmaqta – kameranıñ arareti 9 dereceden ziyade yükselmey. Bundan da ğayrı, kanalizatsiya çalışmağanı, bu sebepten de mabüslerni buz qaplamalarnı çıqarmağa mecbur etkenleri aqqında haber etile. Murasovnıñ sağlığı fenalaşqanı sebebinden o, çoqusı vaqıt maden skemle üstünde yatıp keçire, o pek arıqladı, suvuqtan pek çekişmekte.
Zorlavnen seferberlik
▶ Rusiye ordusınıñ Qırımda bulunğan bölüklerinden eñ az 2696 asker öldi. Olar arasında 1431 kişiniñ Ukrayina vatandaşı olğanı tahmin etile.
▶ İşğal etilgen Qırımdan eñ az 125 rf arbiy hadiminiñ esirge alınğanı tasdıqlandı, olarnıñ çoqusı ihtimal Ukrayina vatandaşı.
Qırım yarımadasınıñ askeriyleştirüvi
▶ “ATEŞ” areketiniñ faalleri Aqmescit şeerinde rusiye Qara deñiz flotunıñ 758-nci logistika merkeziniñ yaqıt ve yağlayıcı materialları bazasında tafsilâtlı istihbarat keçirdiler. Bu obyekt Qırımda işğalcilerniñ arbiy tehnikasını yaqıtnen teminlemekte esas yerni almaqta. İşğalciler anda yaqıtnı toplamaq içün logistika merkezi yapmağa tırışalar. Aynı vaqıtta insanlar yük maşinalarınıñ daimiy gürültisinden ve öz havfsızlığına telüke olğanından şikâyet eteler, çünki rus komandanlığı şeerniñ içinde patlayıcı obyektlerni yerleştire ve yerli sakinlerni insan qalqanı olaraq qullana.
İşğalci memuriyetleriniñ propagandası ve duşmanlıqnı qızıştırma
▶ Yalta şeeriniñ işğalci “idaresi” “militsiya” hadinlerinen beraberlikte derslerge qatnamağan mektep talebelerini belgilemek içün reydler keçireler. Teftişlerge şeerniñ “tasil idaresiniñ”, “Yalta aile içtimaiy hızmetler merkeziniñ” ve “Yaltada rf içki işler nazirliginiñ çağına yetmegenler boyunca teftişi” celp etildi. Derslerge sistemalı sürette kelmegen talebeler meydanğa çıqarılması vaziyette, malümat mahsus yazıluv blankına kirsetile ve “çağına yetmegenler boyunca belediye komissiyasına” yollanıla.
Temsilciligimizge, işğalge ve total propagandağa dayanalmayıp Qırımdan ketmege istegen Ukraina vatandaşlarından mektüpler kelmege devam etmekte. İşğal etilgen Qırımdan çıqış hususında talimatnamemiz aqqında hatırlatamız: https://cutt.ly/FwtiajlS
İşğal etilgen Qırımda yaşağan ve yarımadadaki vaziyet, içtimaiy-iqtisadiy vaqialar, rus ordusınıñ yerini deñiştirüvi, qarşılıq areketleri ve başqa adiseler aqqında haber etken añlayışlı Ukrayina vatandaşlarına teşekkürlerimizni bildiremiz. Tafsilâtlı malümatnı Temsilcilikniñ matbuat hızmetiniñ e-mail adresine yollañız: [email protected].
Ukrayinağa şan-şerefler olsun!