Ukraina Prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki Temsilciligi Rusiye Federatsiyasınıñ cezalavlarnı yerine ketirüv müessiselerinde Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar şeeri topraqlarında yaşağan siyasiy mabuslarğa nisbeten tamamınen qanunsız, insan namusını ve menligini aşalağan areketlerni taqbih ete, qanunsız şekilde apis etilgen Ukraina vatandaşları bu areketlerge daima şikâyet ete ve yardım soray.
Aşağıda taa 2018 senesiniñ qural ayında yaqalanğan ”Qırım birdemligi” cemaat ruhunıñ yöneticelerinden biri Server Mustafayevniñ (RF, Moskova vilâyeti, Vlasiha şeerindeki) Rusiye İstinaf arbiy mahkemesi ögündeki çıqışını derc etemiz:
”Bu duvarlar arasında bulunıp, tevqifhane hadimleri ve memuriyetiniñ cinaiy lâqaydlığını nezaret etmege, teftişlemege ve toqtatmağa vekâletleri olğan mütenasip idare ve müessiselerge nasıl haber ete bilemiz? Mahkemeniñ bazarertesi künü aytqanına köre, bu, tamamınen tevqifhaneniñ içki işleri, ve siz qanun tarafından belgilengen tertipte ya da nezaret etici organlarğa, prokuraturağa ve yerli mahkemelerge muracaat etip, olarğa qarşı çıqa bilesiñiz.
Mesele şunda ki, aynıñ 10-da men tevqifhanege doğrultıcı müessiselerde qanunğa riayet etüvni nezaret etüv boyunca prokurornı davet ekenime dair arizamnı bir kere daa teslim ettim. Tevqifhaneni ve doğrudan-doğru bizni, bizim ücremizni ziyaret etmeleri, bu cezalavlarnı yerine ketirüv müessisesinde, Rostov vilâyetindeki Novoçerkassk şeeriniñ 3-nci tevqifhanesinde bulunmamıznı imkânsız etken bütün meselelerni eşitmeleri içün Cemaat nezaret etici komissiyasınıñ vekilini, insan aqları boyunca Vekâletlini davet ettim. Mında suv yoq, sanitar şarayitler qanaatlendirici degil, duvarları, tavanı aqa, tabanı çürük, sıçan ve sıçavullar mevcut olğan erzaqlarımıznı yoq ete. Aşlarında musulmanlar içün yasaq etilgen domuz eti er kün bar, onıñ içün künlernen ve atta aftalarnen aç qalmağa mecburmız. Mabuslar kezintilerge çıqamay, ammamlarğa barıp olamay, tibbiy yardım alamay, aftalarnen yuvunıp olamay.
Mahkeme tarafından tevsiye etilgeni içün de, men bu arizalarnı bir kere daa yazdım. Bu arizalar bir yerge yollanmağanı, yoq etilgeni aqqında da mahkemede aytqan edim. Meni bugün bir kere daa tevqifhanedeki mahsus bölükniñ vekili ziyaret etip, oña iç bir türlü arizalar kelmegenini haber etti, kiriş nomeralarını da maña bildirip olamay, çünki arizalar kelmegen eken.
Men oña ”Yuqarıdaki nevbet noqtasından çıqqan arizalarnı qayd etüv defterini ketiriñiz, kim neni qayda berip-bermegenini añlarmız, çünki mende ücremde 8 şaat bar, olar da bu arizalarnı tertipke binaen teslim etkenimni kördi, olarnıñ közleri ögünde tapşırdım, amma bu arizalar kene de kelip çıqmay”, dep ayttım. Böyleliknen, biz böyle qapalı, insanları olmağan adağa oşağan saada, 103-FZ sanlı qanunı, 189-FZ sanlı qanunı, protsesual, memuriy kodeksleri olmağan yerde bulunamız. Onıñ içün işbu toplanğan meselelerni tek mahkeme vastasınen kötere bilem. Bir yılğa yaqın mında tutulamız, bizni mında planlaştırılğan şekilde öldüreler, başqa sözüm yoq. Onıñ içün bütün mesüliyetli ve vekâletli şahıslarğa 3-nci tevqifhaneniñ memuriyeti tarafından işlengen cinaiy areketlerniñ toqtatılması içün kerekli tedbirlerni amelge keçirmege rica etem. Meselâ, bizni mahkemege keç ketirseler… tünevin üyle teneffüsi ilân etilgen soñ, bizni tek bir saattan alıp bardılar, saat 3-te bizge de üyle yemegini berdiler, onıñ içün mahkeme keç qala ve olar bütün mahkeme ceryanı bozulğanı içün nervalanalar. Bu, aqsızlıq, uquqsızlıq, buña başqa aytılacaq söz yoq.
Onıñ içün bütün cemaat ve aq qorçalayıcı teşkilâtlarnı buña diqqat etmelerine ve bu müessiseni bir tertipke ketirmelerine çağıram, adamlar mında cezalavlarğa oğrap, çekişmesin, ilk nevbetteki şeylerni alıp olsunlar. Biz raatlıq evinde degilmiz, biz raatlıq evindeki şaraitlerni talap etmeymiz, amma ilk nevbetteki şeyler, aqlarımız, ömürlerimiz içün soñunace küreşecekmiz!”.
Yaqalanğanlarğa ve olarnıñ qorantalarına qol tutuvımıznı bildiremiz. Ukraina vaqtınca işğal etilen Qırımda yaşağan ve qanunsız şekilde Rusiyege avuştırılğan vatandaşlarımızğa yardım etmek içün qolundan kelgenini yapacaqtır.
Rusiye Federatsıyasını uydurılğan qabaatlavlar esasında Rusiye topraqlarında ve vaqtınca işğal etilgen Qırımdaki azatlıqtan marum etüv yerlerinde tutulğan Ukraina vatandaşlarına nisbeten qanunsız areketlerini toqtatmağa çağıramız.
Ukraina vatandaşlarını qanunsız şekilde taqip etüv, cezalavlarnı yerine ketirüv müessiselerinde insaniyetsiz, qanunsız, insan namusını ve menligini aşalağan şaraitlerni yaratuv munasebetinen halqara cemiyetke muracaat etip, Rusiye Federatsıyasına siyasiy-diplomatik basqını arttırmağa, böyle menfiy davranuvlarnı eñ yaqın vaqıtta toqtatmaq maqsadınen ğayretlerimizni birleştirmege çağıramız.