Ukraina Prezidentiniñ Qırım MC-deki Temsilciligi Igor Ponoçovnıy Qırım Muhtar Cumhuriyeti Prokuraturasından müellifi sözde ”Qırım blogeri” Oleksandr Gornıy olğan ve ”Biznes-onlayn” internet-portalında neşir etilgen ”Qırımda üç problem bar: suv, ukrain pasportlar ve qırımtatarlar” serlevalı malümatnıñ teşkerilmesini istedi.
Bu maqsadnen biz ekspertlerge de muracaatta bulunıp, yuqarıda qayd etilgen malümat Qırım sakinlerine – qırımtatarlarğa ve etnik ukrainalılarğa qarşı duşmanlıq qozğalağanına dair izaat yapmalarını istedik.
”A. Gornıynıñ blogundaki ibarelerde ”Sova” haber-talil merkeziniñ sınıflandırmasına köre, zorbalıqqa ve ayrımcılıqqa üstü qapalı çağıruv, ”müsbet” tarihiy ve zemaneviy zorbalıq ve ayrımcılıq misallerini ketirüv, etnik, diniy ya da muayyen içtimaiy gruppa içün menfiy obraznı yaratuv, tarihte olğan zorbalıq ve ayrımcılıq misallerini aqlav, muayyen etnik ya da diniy gruppanı tarihiy cinayetlerde qabaatlav, muayyen etnik, diniy, ya da içtimaiy gruppanı cemiyetke ya da devletke menfiy tesir etmelerinde qabaatlav kibi dusmanşlıq tiliniñ 6 alâmeti bardır. Bundan ğayrı, o, Ekinci cian cenki devirinde ”kütleviy satqınlıq ve kollaborantlıq” aqqında sovet uydurmalarını darqata ve 1944 senesi mayısnıñ 18-de yapılğan sürgünlikni aqlay, bunı qabul etmek ise mümkün degildir. Metinde öz aqlarına riayet etilmesini talap etken ve 2014 senesi Qırımnıñ işğal etilmesine qarşı çıqqan qırımtatar ve musulman cemiyeti medeniyetler arası yaşav içün ”telüke” olaraq kösterile. Bu, duşmanlıq tiliniñ ve tamır Qırım halqını insaniyetsiz olaraq kösterilmesiniñ doğrudan-doğru alâmetidir”, – dep izaatlay etnoruhiyatçı ve çatışmalar boyunca mütehassıs, Ukrain katolik universiteti terkibindeki Jurnalistler mektebiniñ ocası İrına Brunova-Kalisetska.
”Biznes-onlayn” internet-portalında Aleksandr Gornıy adından neşir etilgen ”Qırımda üç problem bar: suv, ukrain pasportlar ve qırımtatarlar” serlevalı malümatta, işbu blog yazıcısınıñ doğrudan qonuşmasında qırmtatarlarğa nisbeten duşmanlıq ibareleri qullanıla. Maqaleniñ başlığında bile qırımtatarlar öz başına ”büyük bir problem” olğanı qayd etile. Bloq yazıcısı öz ksenofob stereotiplerini tafsilâtlı şekilde beyan ete: kütleviy satqınlıq ve kollaborantlıq yapqan qırımtatarlar sañki ”sürgün etilmeleri içün qolundan kelgenlerini yapqanlar”. Şimdi ise, A.Gornıynıñ fikirince, ”qırımtatarlar suqlanıçlı vaziyette bulunalar”, ”amma tecavuz etmege başlaylar”. Gornıynıñ fikirleri, bütün milletni umumen alğanda menfiy taraftan köstermek niyetinen aytılğan menfiy manalı duyğulı ifadeler, ”nefret tiliniñ” tipik nümünesidir. Bunınen yetinmegen bloq yazıcısı etnik alâmetler boyunca sürgünlikni aqlay. Fikirimce, böyle ibareler qırımtatarlarnıñ milliy şeref ile namusını aşalay, milletlerara duşmanlıqnı qozğalay ve Ukraina Ceza kodeksiniñ 161 maddesine binaen cinayet sayıla. Elbette, Oleksandr Gornıynıñ laflarına yalıñız ahlâqiy degil de, uquqiy ceetten de qıymet kesilmeli”, – dep qoştı milliy azınlaqlar aq-uquqlarını nezaret etici Gruppasınıñ Reberi Vâçeslav Lihaçev.
Ukraina Prezidentiniñ Qırım MC-deki Temsilciligi açıq haber menbalarnı nezaret eterek, Rusiye Federatsiyası tarafından vaqtınca işğal etilgen Ukraina toprağında – Qırım yarımadasında tarihni qıyıştıruv ve duşmanlıqnı qozğalav adiselerine qıymet kesmekte. Qırım MC Prokuraturasına muracaatımıznıñ neticeleri aqqında sizlerni haberdar etecekmiz.