2018 senesi fevral 13 künü Ukraina Prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki Daimiy Temsilcisi Boris Babin ve onıñ Birinci muavini İzet Gdanov Ukrainada insan aq-uquqları boyunca BMT Nezaret missiyasınıñ vekilleri ile iş muşaveresi şekilinde körüştiler. Körüşüv devamında taraflar vaqtınca işğal etilgen Qırımnen ve Rusiye istilâsınen bağlı olıp, acele sürette çezilecek bir sıra gumanitar meselelerni muzakere ettiler.
Boris Babin toplaşuvda bulunğanlarnı, vaqtınca işğal etilgen Qırımda yaşağan vatandaşlarnıñ pasport meselelerinden başlap ayıruv yolaqtan meftalarnıñ ve ev ayvanlarınıñ keçirilüvi ile bağlı hususiy gumanitar meselelerine qadar Temsilcilikniñ insan aq-uquqlarınıñ qorçalavı saasındaki faaliyetnen tanıştırdı.
Temsilcilik siyasiy mabüsleriniñ qoranta azalarına ve işğal etilgen yarımadadan köçip kelgen vatandaşlarğa gumanitar ve memuriy ihtiyaclarını yerine ketirmege yardım etkeni de qayd etildi.
Taraflar Ukraina vatandaşlarına Qırımğa yaqın olğan rayonlarda pasportlarnen bağlı bütün meselelerni çezmege yardım etecek Memuriy hızmet merkezlerniñ ağını teşkil etmek kibi Temsilcilikniñ teşebbüsini muzakere ettiler. Bu cümleden, Temsilcilikniñ yardımı ile Merkezlerni Novotroyitske, Kahovka ve Çaplınkada 2018 senesi açmağa planlaştırıla.
Bundan da ğayrı, Temsilcilikniñ teşşebüsi ile başlanğan ‘‘Document’’ DM-niñ kenişletüvi çerçivesinde 2018 senesi aprel ayına qadar Herson vilâyetinde Qırım sakinleri içün pasport hızmetlerni 3 qat arttırmağa planlaştırıla. ‘‘Qalançaq’’ ve ‘‘Çonğar’’ KÇNN-nı minimal seviyede abanlaştırmağa, ‘‘Vadim’’ demiryol stantsiyasına qadar demiyol naqliyatını uzatmağa ve KÇNN-na qadar qanuniy avtobus naqliyatını teşkil etmege kerek olğanı da qayd etildi.
Musafirler memleket içinde köçken şahıslarnıñ ve Qırım sakinleriniñ Temsilcilikke muracaatlarınen statistika, dinamika ve şekilleri ceetten meraqlandılar. Boris Babin qayd etkenine köre, statistika boyunca yerli akimiyet organlarına muracaat etken Qırımdan koçip kelgenlerniñ sayısı artmaqta. Misal olaraq, 2018 senesiniñ başından Herson şeeriniñ kommunal idarelerine Qırımdan köçip kelgen 8 qoranta muracaat etti. Köçkenlerniñ sayısı vaqtınca işğal etilgen topraqlarda insan aq-uquqları kütleviy şekilde bozulğanı içün arta.
İşğal etilgen topraqlarda qanunsız iqtisadiy ve naqliyat faaliyetleri esas insan aqlarına qarşı yaratqan telükeler, bu cümleden, işğalciler tarafından benzeri olmağan medeniy ve istiraat obyekleriniñ yoq etilüvi muzakere etildi. Qırımnıñ etrafında gemiсilik esnasında aq-uquqlar kütleviy şekilde bozulğanı, qaidelernen standartlarğa riayet etilmegeni içün adamlar yaralanıp atta elâk olğanı, işğalci akimiyet tarafından yalı boyunda qanunsız şekilde balıq avı sıñırlanıp, yerli cemiyetniñ istiqrarlı inkişafına bayağı keder etkeni qayd etildi.
Qırımda RF-nıñ işğalci siyaseti yalıñız şahsiy insan aqlarını degil, Qırım MC ve Aqyar şeeri ealisiniñ umumiy aqlarını, bu cümleden istiqrarlı inlkişaf, barışıq ve ekologik hafsızlığını bozğanı qayd etildi.
Muzakere devamında BMT Nezaret missiyasına Ukraina ve BMT tarafından temel halq olaraq tanılğan qırımtatar halqınıñ umumiy aqlarınıñ bozuluvına ve onıñ ayırı vekillerinne qarşı BMT vesiqalarında pekitilgen şahsiy aqlarınıñ sıñırlanmasına qıymet kesmek kerek olğanına ayrıca diqqat ayırıldı.
Taraflar, Temsilcilik muntazam sürette Nezaret missiyasına memleket içinde köçken şahıslarnıñ aq-uquqlarına riayet etüvi ve işğal etilgen Qırım topraqlarında RF-nıñ işğalci akimiyeti tarafından insan aq-uquqlarınıñ bozuluvları aqqında malümat berecegi hususında añlaştılar.