Arman (avgust) ayı 9 künü, yani Halqara tamır halqlar kününde, Ukraina prezidenti Volodımır Zelenskiy qırımtatar halqınıñ vekilleri ile körüşti.
Taraflarnıñ umumiy teşebbüsi ile keçirilgen körüşüvniñ maqsadı – Prezident ofisi, devlet Başlığınıñ Qırımdaki Temsilciligi ve Qırımtatar Milliy Meclisi arasındaki işbirlikni terenleştirüv ve yarımadanı işğalden azat etüv ve ğayrıdan integratsiyası maqsadınen areketlerini uyğulavdır.
Tedbirde Ukraina prezidentiniñ Qırım MC Daimiy Temsilcisi Anton Korınevıç, qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilev, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov ve Meclis azası Rustem Umerov iştirak ettiler.
”Körüşüvimiz yaqın tanışmamız, qırımtatar halqını qorçalav ve Qırımnen bağlı bütün esas meselelerni közden keçirmemiz içün planlaştırıldı. Angi adımlarnı beraberlikte yapmalımız, siz öz nevbette neler yaptıñız”, – dep ayttı Volodımır Zelenskiy.
Taraflar vaqtınca işğal etilgen Qırımda ve Aqyar şeerinde insan aqlarını ve bu cümleden siyasiy mabuslarnıñ aqlarını qorçalav meselelerini muzakere ettiler. Qanun yaratıcılıq leyhaları ve gumanitar meseleler aqqında da laf yürsetildi.
Mustafa Cemilev ve Refat Çuvarov devlet Başlığını işğal etilgen Qırımda şimdiki vaziyetinen tanıştırdılar. Qırımtatar halqınıñ lideri işğalciler farqlı vastalarnen Qırım tamır halqına basqı yapqanına diqqat celp etti.
Qırımda bütün insan aqları bozuluvlarını qaydğa aluv maqsadınen Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi ve qırımtatar halqınıñ lideri işğal etilgen yarımadada daimiy nezaret etici missiyanıñ teşkil etilüvine dair meseleni halqara seviyede kötermege teklif ettiler. Olar qayd etkenlerine köre, insan aqları boyunca BMT Nezaret etici missiyası ve Donetsk ve Lugansk vilâyetleriniñ işğal etilgen qısımlarında çalışqan AHİT Mahsıs nezaret etici missiyası mütenasip aqlarğa malik.
Ukraina prezidentiniñ Qırım MC Daimiy Temsilcisı Anton Korınevıç RF işğaci akimiyeti insan aqları boyunca halqara nezaret etici missiyalarına vaqtınca işğal etilgen yarımadanı ziyaret ettirmey, çünki olar toplağan malümat halqara mahkeme müessiselerinde, bu cümleden, Halqara cinaiy mahkemede işletile bile.
”Missiyanıñ vekâletleri bütün Ukrainağa tarqalsa da, Qırımğa kelmege ruhset alamay. Er erde, bütün meydançıqlarda AHİT Mahsus nezaret etici missiyanıñ Qırımğa kelmege aqqı bar dep, israr etmelimiz”, – dep bildirdi Refat Çubarov.
Hatırlatamız ki, 2014 senesi saban (mart) ayı 20 künü Ukraina Yuqarı Şurası «Ukraina Yuqarı Şurasınıñ qırımtatar halqınıñ Ukraina Devleti terkibinde aq-uquqlarınıñ kefaleti aqqında beyanatı aqqında» qararını qabul etti. Bu vesiqağa binaen, Ukraina onıñ tamır halqı olğan qırımtatarlarnıñ ve bütün Ukraina milliy azınlıqlarınıñ etnik, medeniy, til ve diniy hususiyetlerini qorçalanmasını ve inkişaf etmesini kefil ete. Bundan ğayrı, egemen ve mustaqil Ukraina terkibinde qırımtatar halqınıñ qanuniy özüni belgilev aqqını qorçav ve yerine ketirüv kefil etile.